تبلیغات
نور الهدی -اندیشه اسلامی - استخاره ونحوه صحیح استخاره گرفتن

نور الهدی -اندیشه اسلامی

امام علی(ع) :با بخشش، قدر و منزلت انسان بالا رود؛ و با فروتنی، نعمت كامل شود.

آنچه که باید درباره استخاره بدانیم

«استخاره» به معناى طلب خیر از خداوند متعال است كه دانا به امور و عواقب كارها است. در كنار این معنا، گاهى استخاره به معناى نوعى پیدا کردن راه در هنگام تحیّر است كه همراه با دعا و درخواست از خداوند متعال به كار برده می‌شود.

 نحوه صحیح گرفتن استخاره آنچه که باید درباره استخاره بدانیم


«استخاره» در لغت، به معناى طلب خیر از خداوند متعال است كه دانا به امور و عواقب كارها است. در كنار این معنا، گاهى استخاره به معناى نوعى پیدا کردن راه در هنگام تحیّر است كه همراه با دعا و درخواست از خداوند متعال به كار برده می‌شود. این نوع استخاره معمولاً با تسبیح و قرآن انجام می‌شود.

 

 

 

در روایات، استخاره به معناى طلب خیر از خداوند متعال، بسیار مورد سفارش قرار گرفته است، و ائمه اطهارعلیهم السلام شیعیان را ترغیب كرده‌اند كارهاى خود را بر اساس استخاره انجام دهند. امام باقرعلیه السلام فرموده است: «كُنَّا نَتَعَلَّمُ الاِسْتِخَاره كَمَا نَتَعَلَّمُ السُّورَه مِنَ الْقُرْآنِ»(1) «ما استخاره را آموزش می‌‏دهیم، همان گونه كه سوره قرآن را آموزش می‌دهیم».

 

 

 

امام صادق‏ علیه السلام نیز فرموده است: «كُنَّا نَتَعَلَّمُ الاِسْتِخَارَهَ كَمَا نَتَعَلَّمُ السُّورَهَ مِنَ الْقُرْآنِ ثُمَّ قَالَ مَا أُبَالِى إِذَا اسْتَخَرْتُ اللَّهَ عَلَى أَىِّ جَنْبِى وَقَعْتُ»(2) «ما استخاره را آموزش می‌‏دهیم، همان گونه كه سوره قرآن را آموزش مى‏دهیم. سپس فرمود: آن گاه كه استخاره كردم، باكى ندارم كه چه بر من واقع می‌‏شود». قسمت دوم روایت تصریح دارد كه پس از طلب خیر از خداوند متعال، هر اتفاقى كه براى استخاره كننده بیفتد، می‌‏بایست از آن راضى باشد.

 

 

 

دلیل این امر را بایست در این نكته جست و جو كرد كه استخاره كننده، خود را به خدا سپرده و خداوند متعال نیز به خیر او آگاه‏تر است. بنابراین در صورت عمل بر اساس استخاره، هر اتفاقى كه بیفتد، باید ایمان داشته باشد كه خیر او در آن بوده است.

 

 

 

اما طریقه استخاره در روایات، متفاوت و متنوع است غسل استخاره، نماز استخاره، دعاهاى متعدد و مختلف براى استخاره در حالات و ساعات متعدد و استخاره با قرآن یا تسبیح، از جمله روش‏هاى استخاره است.

 

 

 

از آنجا كه معناى اصلى استخاره، طلب خیر از خداوند متعال است، بهترین روش آن، دعا است زیرا در حقیقت استخاره نوعى دعا و طلب خیر از پیشگاه خداوند متعال است كه عالم به همه امور است و خیر و شرّ ما نیز در دست او است. دعاهاى متعددى براى استخاره نقل شده از جمله:

 

 

 

1. امام باقرعلیه السلام می‌‏فرماید: «من هرگاه در كار مهمى اراده استخاره دارم در حال نشسته صد بار با دعاى زیر، از خدا طلب خیر می‌کنم. اما براى خرید چیزى و كارهاى شبیه آن سه بار این دعا را در حال نشسته می‏خوانم:

 

«اللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ بِأَنَّكَ عَالِمُ الْغَیْبِ وَ الشَّهَادَهِ إِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّ كَذَا وَ كَذَا خَیْرٌ لِى فَخِرْهُ لِى وَ یَسِّرْهُ وَ إِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّهُ شَرٌّ لِى فِى دِینِى وَ دُنْیَاىَ وَ آخِرَتِى فَاصْرِفْهُ عَنِّى إِلَى مَا هُوَ خَیْرٌ لِى وَ رَضِّنِى فِى ذَلِكَ بِقَضَائِكَ فَإِنَّكَ تَعْلَمُ وَ لاَ أَعْلَمُ وَ تَقْدِرُ وَ لاَ أَقْدِرُ وَ تَقْضِى وَ لاَ أَقْضِى إِنَّكَ عَلاَّمُ الْغُیُوب)»(3).

 

 

 

2. در صحیفه سجادیه آمده است:

 

«اللَّهُمَّ إِنِىِّ أَسْتَخِیرُكَ بِعِلْمِكَ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ اقْضِ لِى بِالْخِیَرَهِ وَ أَلْهِمْنَا مَعْرِفَهَ الاِخْتِیَارِ، وَ اجْعَلْ ذَلِكَ ذَرِیعَهً إِلَى الرِّضَا بِمَا قَضَیْتَ لَنَا وَ التَّسْلِیمِ لِمَا حَكَمْتَ فَأَزِحْ عَنَّا رَیْبَ الاِرْتِیَابِ، وَ أَیِّدْنَا بِیَقِینِ الْمُخْلِصِینَ. وَ لَا تَسُمْنَا عَجْزَ الْمَعْرِفَهِ عَمَّا تَخَیَّرْتَ فَنَغْمِطَ قَدْرَكَ، وَ نَكْرَهَ مَوْضِعَ رِضَاكَ، وَ نَجْنَحَ إِلَى الَّتِى هِىَ أَبْعَدُ مِنْ حُسْنِ الْعَاقِبَهِ، وَ أَقْرَبُ إِلَى ضِدِّ الْعَافِیَهِ حَبِّبْ إِلَیْنَا مَا نَكْرَهُ مِنْ قَضَائِكَ، وَ سَهِّلْ عَلَیْنَا مَا نَسْتَصْعِبُ مِنْ حُكْمِكَ وَ أَلْهِمْنَا الِانْقِیَادَ لِمَا أَوْرَدْتَ عَلَیْنَا مِنْ مَشِیَّتِكَ حَتَّى لَا نُحِبَّ تَأْخِیرَ مَا عَجَّلْتَ، وَ لاَ تَعْجِیلَ مَا أَخَّرْتَ، وَ لاَ نَكْرَهَ مَا أَحْبَبْتَ، وَ لاَ نَتَخَیَّرَ مَا كَرِهْتَ. وَ اخْتِمْ لَنَا بِالَّتِى هِىَ أَحْمَدُ عَاقِبَهً، وَ أَكْرَمُ مَصِیراً، إِنَّكَ تُفِیدُ الْكَرِیمَهَ، وَ تُعْطِى الْجَسِیمَهَ، وَ تَفْعَلُ مَا تُرِیدُ، وَ أَنْتَ عَلَى كُلِّ شَىْ‏ءٍ قَدِیرٌ».(4)

 

 

 

استخاره با قرآن‏

 

یكى از روش‏هاى استخاره، استخاره با قرآن است. در روایات به این نوع روش نیز در كنار روش‏هاى دیگر اشاره شده است. در روایتى آمده است: «الْیَسَعِ الْقُمِّىِّ قَالَ قُلْتُ لِأَبِى عَبْدِ اللَّهِ «علیه السلام» أُرِیدُ الشَّىْ‏ءَ وَ أَسْتَخِیرُ اللَّهَ فِیهِ فَلَا یُوَفَّقُ فِیهِ الرَّأْىُ إِلَى أَنْ قَالَ فَقَالَ: افْتَتِحِ الْمُصْحَفَ فَانْظُرْ إِلَى أَوَّلِ مَا تَرَى فَخُذْ بِهِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ»(5) «الیسع قمى می‌‏گوید: به امام صادق ‏علیه السلام عرض كردم: كارى می‌‏خواهم انجام دهم و در آن كار از خدا نیز استخاره می‌‏كنم اما به نظر ثابتى موفق نمی‌‏شوم. آن حضرت فرمود: قرآن را بگشا و به نخستین آیه كه می‌‏بینى نگاه كن و آن را بگیر كه اگر خدا بخواهد [خیر تو در آن است‏]».

 

 

 

اما درباره چگونگى فهم خیر از آیات قرآن، دعاهاى مختلفى وارد شده كه یكى از آنها به پیامبر گرامى اسلام صلى الله علیه وآله منسوب است. آن حضرت می‌‏فرماید: هنگامى كه خواستى به كتاب خدا تفأل بزنى و از تحیّر بیرون بیایى، سه بار سوره اخلاص (توحید) را بخوان و سه صلوات بر پیامبر اكرم و آل او بفرست و سپس این دعا را بخوان: «اللَّهُمَّ إِنِّى تَفَألْتُ بِكِتَابِكَ وَ تَوَكَّلْتُ عَلَیْكَ فَأَرِنِى مِنْ كِتَابِكَ مَا هُوَ الْمَكْتُومُ مِنْ سِرِّكَ الْمَكْنُونِ فِی‌‏غَیْبِكَ». سپس قرآن را باز كن و بدون اینكه خطوط و صفحات را بشمارى، از خط اول عاقبت كار را بخوان.(6)

 

 

 

شرایط و روش استخاره‏

 

اما درباره استخاره و روش آن، رعایت پنج نكته ضروررى است:

 

1. استخاره هیچ گاه جاى اندیشه و مشورت را نمی‌‏گیرد بلكه استخاره پس از اندیشه و مشورت است یعنى، هر كارى را كه می‌خواهیم انجام بدهیم، ابتدا باید درباره آن بیندیشیم و سود و زیان آن را بسنجیم. در مرحله دوم با كسانى كه در آن موضوع صاحب‏ نظرند مشورت كنیم و آن گاه یكى از دعاهاى استخاره را تلاوت كنیم و اگر تحیّر ما برطرف نشد، با قرآن استخاره كنیم.

 

 

 

2. به رغم اینكه امروزه، استخاره با قرآن رواج بیشترى دارد اما بهترین راه و روش استخاره، قرائت دعاهاى استخاره است. در استخاره با قرآن نیز باید دقت كرد كه هركس حق ندارد فهم خود را بر قرآن تحمیل كند و بر اساس برداشت خود از قرآن و آیات آن عمل نماید. بهتر است در استخاره با قرآن، از علماى آشنا با قرآن، كمك گرفت تا خداى ناكرده دچار اشتباه كارى در فهم قرآن و تحمیل آنها به قرآن نشد زیرا الهام‏گیرى از آیات قرآن، كار آسانى نیست و نیاز به كسانى است كه آگاهى و آشنایى تخصصى نسبت به قرآن دارند. پس نمی‌‏توان به خوب و بدى كه در بالاى بعضى از قرآن‏ها نوشته شده اعتماد كرد.

 

 

 

3. خواندن دعاى استخاره براى هر كارى توصیه شده است زیرا خیر ما به دست خداوند متعال است و ما در هر كارى، باید خیر خود را از او بخواهیم. در این صورت استخاره با قرآن، نباید به صورت عادت و روش دائمى درآید و جایگزین اندیشه و مشورت و تحقیق شود.

 

 

 

4. همان گونه كه در انجام دادن واجبات و ترك محرمات، استخاره نباید كرد در كارهایى كه عقل آنها را تأیید می‌‏كند و همه شواهد و قرائن به خوبى آن گواهى می‌‏دهند نیز نباید استخاره كرد.

 

 

 

5. استخاره به معناى طلب خیر از خداوند متعال است اما تفأل به معناى فهم عاقبت كارها است. به این دلیل در روایتى از تفأل زدن به قرآن نهى شده است: «عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ‏ علیه السلام قَالَ: لاَ تَتَفَألْ بِالْقُرْآنِ»(7) «امام صادق‏ علیه السلام می‌‏فرماید: به قرآن تفأل نزنید».

 

 

 

بر این اساس فهم عاقبت امور و استنباط آن، تنها بر اهلش میسر است و هر كسى نمی‌‏تواند از قرآن به چنین استنباطى برسد زیرا اگرچه استنباط عاقبت از آیات قرآن، براى كسى كه اهلش باشد امكان دارد، اما همه كس را بدان راه نیست. پس اكثریت مردم در همان حد استخاره با قرآن، باید توقف كنند و اهل معرفت می‌توانند به عواقب امور نیز پى ببرند.

 

 

 

منابع:

(1) وسائل ‏الشیعه، ج 8، ص. 66

(2) همان.

(3) وسائل‏الشیعه، ج 8، ص. 75

(4) الصحیفه‏السجادیه، دعاى. 33

(5) وسائل‏الشیعه، ج 6، ص. 233

(6) مستدرك‏الوسائل، ج 4، ص. 304

(7) وسائل‏الشیعه، ج 6، ص 233 كافى، ج 2، ص 629، ح. 7





طبقه بندی: مذهبی،

[ شنبه 27 مرداد 1397 ] [ 02:34 ب.ظ ] [ نور الهدی اندیشه اسلامی ]

[ نظرات() ]


مجله اینترنتی دانستنی ها ، عکس عاشقانه جدید ، اس ام اس های عاشقانه